2-بعد/ منظر محتوایی
3-بعد / منظر شکلی
به عبارتی سوالات در این 3 فاکتور خلاصه می شود و محقق در نظر دارد به سوالات اصلی تحقیق از منظر این ابعاد پاسخ دهد.
سوالاتی که در بعد زمانی مطرح گردیده است شامل 8سوال می باشد.در این بعد می توان از میزان انعطاف و توانایی سیستمهای اطلاعاتی حسابداری در ارائه اطلاعات در بازه های زمانی گوناگون ، میزان به روز بودن اطلاعات ارائه شده توسط سیستمهاومیزان فاصله سیستم های اطلاعاتی موجود باسطح مطلوب از دیدگاه زمانی اطلاع یافت .
این سوالات می تواند زمینه پاسخگویی به سوالات اصلی تحقیق به قرار زیر را فراهم نماید:
1 – آیا سیستم های اطلاعاتی حسابداری نیازهای استفاده کنندگان را برطرف می سازد؟
5- آیا سیستم های اطلاعاتی حسابداری،اطلاعاتی به موقع و جامع مرتبط با نیازهای استفاده کنندگان را تولید نموده و در اختیار آنان قرار می دهد؟
سوالاتی که در بعدمحتوایی مطرح گردیده است شامل 18سوال می باشد. در این بعد می توان از از میزان واقعی بودن اطلاعات به دست آمده از سیستمهای اطلاعاتی حسابداری، واضح، جامع ، منظم بودن و قابل دستیابی بودن سیستم ها، میزان انطباق سیستمها با دانش و مهارت های تعلیم شده استفاده کنندگان و میزان آگاهی و دانش مدیران و طراحان سیستم های اطلاعاتی حسابداری آگاهی یافت. این سوالات می تواند زمینه پاسخگویی به سوالات اصلی تحقیق یعنی سوالات زیر را فراهم نماید:
2- آیا طراحان سیستم های اطلاعاتی حسابداری از مهارت و دانش کافی مانند دانش حسابداری برخوردارند؟
3- آیا مدیران واحدهای اقتصادی (استفاده کنندگان ) برای استفاده از سیستم های اطلاعاتی حسابداری آموزش مناسب را دیده اندتا قابلیت ارائه اطلاعات منظم را داشته باشند؟
سوالاتی که در بعد شکلی مطرح گردیده است شامل 9 سوال می باشد.در این بعد می توان از میزان صحیح بودن و مشخص بودن ساختار و چارچوب سیستم های اطلاعاتی حسابداری، میزان انطباق این سیستم ها با استانداردهای حسابداری، میزان آموزش های لازم جهت بهره مندی استفاده کنندگان از سیستمهای اطلاعاتی حسابداری به ویژه مدیران واحدهای اقتصادی و فاصله سیستم های اطلاعاتی موجود با سطح مطلوب آگاهی یافت.

این سوالات می تواند زمینه پاسخگویی به سوالات اصلی تحقیق یعنی سوالات زیر را فراهم نماید:
3- آیا مدیران واحدهای اقتصادی (استفاده کنندگان ) برای استفاده از سیستم های اطلاعاتی حسابداری آموزش مناسب را دیده اندتا قابلیت ارائه اطلاعات منظم را داشته باشند؟
4- آیا طراحان و عرضه کنندگان سیستم های اطلاعاتی به شیوه های جمع آوری اطلاعات برای طراحی سیستم ها توجه می کنند؟
بر اساس آنچه گفته شود می توان سوالات تحقیق را از نقطه نظر ابعاد سه گانه زمانی،محتوایی و شکلی مورد پرسش و بررسی قرار داد. از اینرو این تحقیق به دنبال پاسخگویی به سه سوال اصلی می باشد:
سوال اول : ازنظر بعد زمانی وضعیت سیستم های اطلاعاتی حسابداری برای به کارگیری در واحدهای اقتصادی شهر مشهد مطلوب است .
سوال دوم : ازنظر بعد محتوایی وضعیت سیستم های اطلاعاتی حسابداری برای به کارگیری در واحدهای اقتصادی شهر مشهد مطلوب است .
سوال سوم : ازنظر بعد شکلی وضعیت سیستم های اطلاعاتی حسابداری برای به کارگیری در واحدهای اقتصادی شهر مشهد مطلوب است .
1-6- جامعه آماری
جامعه آماری پژوهش حاضر منطقه جغرافیایی شهر مشهد می باشد. جامعه مورد مطالعه حسابداران،حسابرسان و مدیران واحدهای اقتصادی شرکتهای مختلف هستند.بعبارتی می توان گفت جامعه آماری این تحقیق، شامل چهارگروه افراد می شود. گروه اول اساتید رشته های حسابداری و اعضای حرفه ای جامعه حسابداری به عنوان کسانی که متخصص و کارشناس در زمینه مسائل مالی و اقتصادی می باشند، به عنوان یک بخش از جامعه آماری در نظر گرفته شده است. گروه دوم اعضای حرفه ای جامعه حسابرسان و اساتید رشته های حسابرسی می باشند. بخشی از افرادی که در گروههای اول و دوم قرار می گیرند، اعضای هیئت علمی دانشگاهها و مراکزآموزشی در رشته های حسابداری، حسابرسی و علوم اقتصادی می باشند. گروه سوم در جامعه آماری این تحقیق، مدیران واحدهای اقتصادی در شهر مشهد می باشد. افرادی که به عنوان مدیر در رده مدیریتی سطح عالی (مدیرعامل) یا عضو هیئت مدیره در شرکت ها یا موسسات بخش خصوصی و دولتی مشغول به فعالیت می باشند. گروه چهارم در جامعه آماری این تحقیق، سایر افراد می باشند. این افراد شامل کسانی می باشد که نمی توان آنها را به طور مستقیم در گروه های ذکر شده قرار داد اما به نوعی با فعالیت های حسابداری، حسابرسی و فعالیت های مالی و اقتصادی و گزارشگری مالی ارتباط پیدا می کنند.

1-7. روش نمونه گیری و حجم نمونه
تعیین حجم نمونه در این تحقیق مبتنی بر روش نمونه گیری غیر احتمالی در دسترس 4 می باشد. این نوع نمونه برداری از روش های ساده و مناسب است که محققان، اشخاص در دسترس و مناسب با نوع و محدوده ی جامعه آماری را به عنوان نمونه برای تحقیق انتخاب می کنند. (ازکیا و دربان آستانه، 1382) در این روش نمونه گیری اعضای جامعه بر مبنای دسترسی نسبی انتخاب می شوند. بسیاری از محققان، این تکنیک را به دلیل هزینه کم و سهولت انجام کار مورداستفاده قرار می دهند. در پژوهش های زمینه یابی از یک جامعه وسیع در بسیاری از تحقیقات علوم انسانی از این روش استفاده می شود. تنها نکته مهمی که باید در نظر گرفته شود این است که با توجه به موضوع و جامعه مورد مطالعه، نمونه انتخاب شده می بایست تمام گروه های موردنیاز تحقیق را در بر داشته باشد. (پایگاه اینترنتی اکسپلورابل 5) همچنین از آنجا که نمونه غیراحتمالی بر پایه یک طرح ذهنی شکل گرفته است، در نمونه گیری غیراحتمالی هیچ فرمولی برای محاسبه حجم نمونه وجود ندارد. یعنی پارامترها و در نتیجه حجم نمونه به آنچه فرد به عنوان آماردان در طرح نمونه گیری مهم تشخیص داده است، بستگی دارد. تعیین حجم نمونه مناسب برای نمونه احتمالی امکان پذیر است و می تواند در ابتدا برای تمام واحدهای جامعه به دست آید (حتی اگر احتمال ها مساوی نباشند) اما در نمونه گیری غیراحتمالی این امر در انتخاب نمونه نقشی نخواهد داشت، بنابراین هیچ فرمول مشخصی برای انتخاب حجم نمونه مناسب در تکنیک نمونه گیری غیر احتمالی وجود ندارد. (ازکیا و دربان آستانه، 1382)
در تحقیق حاضر نمونه موردنظر جهت تهیه و تکمیل اطلاعات موردنیاز، با توجه به گروههای تعریف شده، از میان اساتید و دانشجویان دانشگاه های دولتی و آزاد مشهد، اعضای جامعه حسابداران رسمی، حسابرسان مستقل، حسابداران خبره و همچنین مدیران واحدهای اقتصادی مشهد و بنا بر دسترسی موجود انتخاب گردیده است.
داده های جمع آوری شده از طریق پرسشنامه در محدوده ی جغرافیایی شهر مشهد، قلمروی مکانی تحقیق را شکل می دهد و قلمروی زمانی این تحقیق محدود به سال 1393 هجری شمسی می باشد.

1-8. روش و ابزار گردآوری اطلاعات
در این پژوهش با استفاده ازمطالعات مقدماتی، مطالعات کتابخانه ای ازطریق سایتها، کتابها، مقالات، مجلات، نشریه ها و پایان نامه های دکتری وارشد به جمع آوری اطلاعات پرداخته می شود. همچنین ابزار گردآوری اطلاعات از طریق پرسشنامه انجام می شود. بعبارت دیگر روش گردآوری اطلاعات و داده ها در دو مرحله کلی صورت می پذیرد. در مرحله اول تحقیق روش کتابخانه ای و در مرحله دوم از روش میدانی استفاده شده است. محقق جهت دستیابی به مبانی نظری و معیارهای گزارشگری (اطلاعات) ابتدا به مطالعه و بررسی منابع کتابخانه ای از قبیل کتب، پایان نامه ها، مقالات داخلی و خارجی و همچنین نظرات متخصصان حاذق در این زمینه می پردازد. در ادامه کار، پیاده سازی این اطلاعات در قالب پرسشنامه ای مناسب انجام گرفته و داده های اولیه که نظرات کارشناسان و متخصصان مالی، حسابداری و اقتصادی است در این مرحله جمع آوری می گردد. داده های اولیه جمع آوری شده از طریق پرسشنامه، مبنای اصلی تجزیه و تحلیل قرار خواهد گرفت.

1-9. تعریف مفاهیم و واژه ها
تعریف سیستم :
فرهنگ وبستر6 این چنین می گوید:سیستم مجموعه ای است که از چندین جزوابسته به یکدیگر تشکیل یافته است.
راسل ایکف7دانشمند تئوری سیستم ها می گوید: یک مجوعه تصویری که از اجزا به هم وابسته تشکیل شده است.در ادامه می گوید وابستگی اجزابه هم پیوسته رفتاروحرکت سیستم راتعیین می کند.

تعریف سیستم اطلاعاتی حسابداری
سیستم اطلاعاتی حسابداری را میتوان محل تقاطع منطقی دو موضوع گستردهتر یعنی حسابداری وسیستم اطلاعاتی مدیریت دانست. آنچه در هر دو رشته حسابداری و سیستم اطلاعات مدیریت مشترک است توجه محوری به اطلاعات است.
حسابداری یک سیستم اطلاعاتی است که تصمیم‌گیری‌ را تسهیل می‌بخشد. هورنگرن8 (1972) با تاکید بر حسابداری مدیریت، چنین بیان می‌دارد:”حسابداری مدیریت به‌عنوان اصلی‌ترین ارائه کننده اطلاعات برای تصمیم‌گیری‌ مدیران، باید جهت تعیین اینکه چه اطلاعاتی برای سطوح مختلف مدیریت نیاز است، بر فرایند تصمیم‌گیری‌ تمرکز نماید” (پورحیدری، 1385).
1-10. چارچوب پایان نامه
ساختار تحقیق حاضر به شرح ذیل است:
فصل اول
در این فصل کلیات تحقیق شامل مقدمه، بیان مسئله، سوالها و سوالات تحقیق، روش انجام تحقیق،قلمروی تحقیق، مدل تحقیق و در نهایت ساختار تحقیق ارائه شده است.
فصل دوم
این فصل به مبانی نظری مرتبط با تحقیق و پیشینه تحقیقات انجام شده در رابطه با موضوع تحقیق پرداخته است.
فصل سوم
در این فصل روش انجام تحقیق، تعاریف عملیاتی متغیرهای مدل استفاده شده، معرفی روش انجام تحقیق و همینطور آماره ها و آزمونهای آماری مورد نیاز بیان شده است.
فصل چهارم
این فصل به تشریح نتایج آماری و نیز تجزیه و تحلیل سوالات تحقیق پرداخته است.
فصل پنجم
در این فصل نیز نتیجه گیری تحقیق و همچنین پیشنهادات ارائه شده است.

1-11. خلاصه فصل اول
این فصل از تحقیق به بررسی بیان مسأله و همچنین ضرورت انجام تحقیق پرداخته شد. همچنین اهداف مورد نظر در این تحقیق و نیز سوالاتی که در راستای تحقق این اهداف مطرح می گردد، را به تفصیل در این فصل بیان گردید. همچنین سوالات تحقیق و همچنین سابقه تحقیقات صورت گرفته در زمینه موضوع مورد مطالعه،بررسی و بیان گردید. در انتهای فصل نیز مدل و متغیرهای موردنظر در تحقیق بررسی شد.

فصل دوم

مبانی نظری تحقیق

در این سایت فقط تکه هایی از این مطلب(به صورت کاملا تصادفی و به صورت نمونه) با شماره بندی انتهای صفحه درج می شود که ممکن است هنگام انتقال از فایل ورد به داخل سایت کلمات به هم بریزد یا شکل ها درج نشود-این مطالب صرفا برای دمو می باشد

ولی برای دانلود فایل اصلی با فرمت ورد حاوی تمامی قسمت ها با منابع کامل

اینجا کلیک کنید

2-1- مقدمه
حسابداری درتوسعه اقتصادی کشورها نقش مهمی دارد. به همین دلیل، اعتلای آموزش حسابداری در کشورهای در حال رشد توجه بسیاری را به خود جلب کرده است و بسیاری از محققان حسابداری به مطالعه و تحقیق پیرامون کیفیت آموزش حسابداری و تأثیر آن بر گسترش کمی و کیفی حرفه حسابداری پرداخته‌اند (نوروش، 1377). تعداد بسیار زیادی از مردم که حسابدار نامیده می شوند، آموزش و تجربیاتی در ثبت اطلاعات دارند اما درحدی نیستند که بتوانند اطلاعات را تحلیل کرده یا آنها را برای توجیه تغییرات لازم در ساختار حسابداری چه در بخش عمومی و یا بخش خصوصی به کار بندند (بارنی9، 1991). نقش آموزش به عنوان عنصر محوری در توسعه سیاسی، اجتماعی واقتصادی همواره مورد تأکید بوده است. آموزش جامعه را برای اداره و بکارگیری منابع موجود به شکل کارامد و موثر در جهت اهداف توسعه آماده ساخته و تعلیم می دهد. سرمایه گذاری انجام شده در منابع انسانی می تواند بازده مثبت اجتماعی داشته باشد و بررشد و توسعه اقتصادی تأثیر گذارد (کروگر10، 1968، هیامی و روتان11، 1970).
مطالعات برخی ازمحققان نشان می دهد که اعتماد به آموزش به عنوان ابزاری برای مقابله با فقر و عقب ماندگی، بدون توجه به سایر عوامل نظیر بهداشت، تغذیه، تسهیلات سازمانی، عوامل سیستم آموزشی و تطابق آن با اهداف آموزشی می تواند مأیوس کننده باشد (کروگر، 1968). افرادمعدودی را می توان یافت که ارزش سرمایه گذاری درآموزش را بتوانند نفی کنند. برخی از منتقدان، به آموزش به عنوان چهارمین رکن سیاست خارجی یک کشور پس از سه رکن دیگر یعنی دیپلماسی، دفاع و تجارت می نگرند (آلتباچ12، 1982). در دنیای امروز که هر روز شکل تازه ای از ارتباطات اقتصادی به وجود می‌آید و افراد و شرکتها و مؤسسات با یکدیگر در ارتباط می‌باشند و تغییرات مالی آنها بر یکدیگر تأثیر دارد و روز به روز این فعالیت‌ها پیچیده‌تر می‌شود این عوامل باعث می شود که نقش حسابداری به عنوان فراهم کنندگان اطلاعات مالی با استفاده از استانداردهای حسابداری برای استفاده کنندگان بیشتر مشخص گردد. نیاز روز افزون موسسات و سازمانها به اطلاعات صحیح و بهنگام جهت بکارگیری در فرآیند تصمیم گیری مدیران، مقوله‌ای اجتناب ناپذیر است (جلالی و شکیبا، 1390). در این راستا سیستم اطلاعات مدیریت منبع اصلی ارائه اطلاعات بشمار می‌آید. سیستم اطلاعات حسابداری به عنوان مهمترین زیر مجموعه این سیستم، اطلاعات مالی متنوعی را در اختیار استفاده کنندگان این نوع اطلاعات، خصوصا ” مدیران هر سازمان” قرار می دهد. به طور کلی اطلاعات حسابداری بایستی از ویژگی‌های خاصی برخوردار باشد تا در فرآیند تصمیم گیری مورد استفاده قرار گیرد. ویژگی‌های کیفی این گونه اطلاعات نظیر مربوط بودن، و قابلیت اتکاء از جمله خصیصه‌هایی است که بر میزان بکار گیری اطلاعات به‌موقع (بهنگام) تأثیر می گذارد (رسلندر و هارت13، 2003).
در این فصل محقق بطور کلی در بخش اول به مبانی نظری سیستم های اطلاعاتی حسابداری و اهمیت آن و همچنین ضرورت بازنگری در سیستم های اطلاعاتی حسابداری از منظر تهیه کنندگان، حسابرسان و مدیران واحدهای اقتصادی خواهد پرداخت و در بخش دوم، تحقیقات عملی انجام شده در این زمینه مورد بررسی قرار خواهد گرفت.

2-2:مبانی نظری سیستم های اطلاعاتی حسابداری
2-2-1.تعریف سیستم
سیستم مجموعه ای از اعضا به هم پیوسته است که درداخل یک سازمان هدف واحدی را دنبال می کند (نوروش، 1377).
سیستم (System) از کلمه Syniatania به معنی کنار هم گذاشتن گرفته شده است، یعنی مجموعه ای از اشیاء مرتبط با هم که یک کل را تشکیل میدهند (مالاین14، 2004).
سیستم مجموعه ای از اجزاء و روابط میان آنهاست که توسط ویژگیهای معین، به هم وابسته یا مرتبط می شوند و این اجزا با محیطشان یک کل را تشکیل می دهند(رویس،رودریگز و دولادو15، 2007).
سیستم مجموعه ای متشکل از عوامل گوناگون که روی یکدیگر اثر میگذارند و برای رسیدن به هدف خاصی سازمان یافته اند (جان لین، ژیونگ و مین لیو16، 2005).

2-2-2.تعاریفی از اطلاعات
داده هایی که تجزیه وتحلیل شده باشند.
اطلاعات، پایه ها وساختاری برای تصمیم گیری هستند.
مجموعه ای از آگاهی ها که در تصمیم گیری می توان از آنها استفاده کرد (رویس، رودریگز و دولادو، 2007).

2-2-3.تعاریفی از سیستم اطلاعاتی
انواع راه ها وروش ها ی سازماندهی اطلاعات در دسترس، از جمع آوری داده ها گرفته تا بازیابی اطلاعات و استفاده از آنها (رهنمای رودپشتی و وکیلی فرد، 1388).
فرایندی است که طی آن ورودیهایی با عنوان داده وارد سیستم می شود و بعد از پردازش بصورت خروجی (اطلاعات) جهت تصمیم گیری در اختیار تصمیم گیرندگان قرار می گیرد (رویس، رودریگز و دولادو، 2007).
تمام فعالیت هایی که به کمک رایانه صورت میگیرد را سیستم اطلاعاتی می گویند. از سیستم های سخت افزار پیچیده تا گزارش های جاری حسابداری (عربی، 1388).

2-3-سیستم حسابداری
سیستم حسابداری، عبارتست از مجموعه ای از اجزا به هم پیوسته در داخل یک موسسه که آثار مالی رویدادهای آن موسسه را به گزارشها و صورتهای مالی تبدیل میکند. سیستم حسابداری مانند هر سیستم دیگری از اجزا به هم پیوسته تشکیل شده، جهت نیل به یک یا چند هدف به فعالیت خود ادامه می دهد، مبدل است یعنی رویدادهای مالی را به صورتها وگزارشهای مالی قابل استفاده برای گروههای مختلف استفاده کننده از اطلاعات مالی تبدیل می کند و با تهیه تراز آزمایشی، اطلاعات بازخور جهت کنترل سیستم حسابداری ارائه می نماید.یک سیستم حسابداری، به عنوان یک سیستم جزء از سیستم کل موسسه بوده و تمام سیستمها تحت تاثیر متقابل عوامل محیطی از قبیل عوامل اقتصادی، اجتماعی و… قرار دارد (آلبرت و ساک17، 2000). درمورد تاثیر عوامل محیطی بر سیستم حسابداری میتوان از مطرح شدن حسابداری تورمی بعد از 1970 به این سو و یا از تغییرات در قوانین مالیاتی، تجاری و بانکی و تاثیر آن در داده ها و پردازش آنها و تهیه صورتها و گزارشهای مالی بر اساس این تغییرات یاد کرد (همان منبع). سیستم حسابداری نیز مانند هر سیستم دیگری از سه بخش اصلی ورودی18، پردازش19 و خروجی20 تشکیل شده است.
شکل2- 1:بخش های اصلی سیستم های حسابداری

ورود داده ها
در یک سیستم حسابداری، ثبت رویدادهای مالی بر اساس اسناد و مدارک اولیه به عنوان داده های سیستم،شامل صورت حساب (فاکتور) خرید، صورت حساب فروش، رسید دریافتها و پرداخت های نقدی و… انجام می شود (مستاجران، 1380).
پردازش داده ها
پس از ورود داده ها (اسناد و مدارک اولیه) به سیستم حسابداری پردازش آنها به ترتیب زیر صورت می گیرد : اسناد و مدارک اولیه پس از تجزیه و تحلیل تاثیر آنها بر دارائیها، بدهیها، هزینه ها، درآمدها و حقوق صاحبان سرمایه موسسه، حسب مورد به صورت بدهکار و بستانکار در دفتر روزنامه عمومی ثبت اولیه می شوند. البته در برخی از موسسات، به جای اینکه رویدادهای مالی را مستقیما از روی اسناد و مدارک اولیه در دفاتر ثبت نمایند، اقدام به تهیه برگه حسابداری یا سند حسابداری (پیش نویس روزنامه) می کنند. در موسسات بزرگ، ثبت اولیه اسناد و مدارک مربوط به گروهی از رویدادهای عمده مالی در دفاتر روزنامه اختصاصی صورت میگیرد. ثبتهای انجام شده در دفاتر روزنامه عمومی و اختصاصی به حسابهای مربوطه در دفتر کل منتقل می شوند. زمانی که حجم رویدادهای مالی مربوط به یک یا چند حساب دفتر کل زیاد باشد، برای داشتن اطلاعات جزئی تر و تفضیلی از این قبیل حسابهای دفتر کل، از دفاتر معین یا کارتهای معین، استفاده می شود. هر یک از دفاتر یا کارتهای معین، یک حساب کنترل در دفتر کل داشته و تعداد دفاتر معین و حسابهای کنترل آن در دفتر کل به وسعت و نوع فعالیتهای یک موسسه بستگی دارد (همان منبع).
ستاده ها
نتیجه پردازش داده ها در یک سیستم حسابداری، صورتها و گزارشهای مالی ( ستاده ها ) است. صحت ثبت رویدادهای مالی در دفتر روزنامه و انتقال آنها به دفتر کل، در پایان هر ماه با تهیه تراز آزمایشی تایید می گردد.تراز آزمایشی، به عنوان ستاده سیستم حسابداری و مبنای کنترل پردازش انجام شده، مورد استفاده برای تهیه صورتهای مالی واقع شده و برخی از اطلاعات آن به عنوان بازخور برای اصلاح سیستم حسابداری به صورت داده های جدید وارد سیستم حسابداری می گردند. ستاده نهایی سیستم حسابداری صورتها و گزارشهای مالی و اطلاعات ارائه شده در آنها است (سجادی و طباطبایی نژاد، 1385:). شکل 2- 2نمونهای از یک سیستم حسابداری برای واحدتجاری را نشان می دهد.

شما می توانید تکه های دیگری از این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید

شکل2- 2:نمونهای از یک سیستم حسابداری برای واحدتجاری

2-3-1. نقطه اشتراک سیستم های حسابداری
آنچه که در تمام سیستمهای حسابداری با هر نوع سازمان و وسایل و تجهیزات پردازش در سیستم عامل رویدادهای مالی مشترک است، اصول متداول حسابداری و استانداردهای حسابداری است که در تمام آنها به یک مفهوم و به طور یکنواخت به عنوان دستورالعمل شناسایی، پردازش در سیستم عامل رویدادهای مالی و تهیه گزارشها و صورتهای مالی به کار گرفته می شود (قائمی و همکاران، 1391). سیستمهای حسابداری ازنظر وسایل پردازش در سیستم عامل اطلاعات به سه دسته تقسیم می شوند:
1- سیستم حسابداری دستی 2- سیستم حسابداری مکانیکی 3- سیستم حسابداری کامپیوتری (الکترونیکی)
سیستم حسابداری دستی
به یک سیستم حسابداری که در آن رویدادهای مالی به کمک کاغذ و قلم و توسط نیروی انسانی پردازش در سیستم عامل می گردد سیستم حسابداری دستی می گویند. سیستم حسابداری دستی و مفاهیم دفاتر روزنامه و معین در دوران نه چندان دور (قبل از استفاده از وسایل مکانیکی و الکترونیکی) و حتی در سالهای اخیر توانسته است نیازهای اطلاعات مالی موسسات متوسط و بزرگ را به خوبی مرتفع نماید. گذشته از آن سیستمهای مکانیکی و رایانه ای که فعلا در موسسات مختلف استفاده می شود بر پایه تجارب و نتایج حاصل از سیستمهای وسیعتر دستی متکی بوده و سیستم حسابداری دستی می تواند راهنما و مبنای مناسبی برای طرح و اجرای سایر سیستمهای حسابداری باشد (مستقیمی و سعیدی، 1382).
سیستم حسابداری مکانیزه
دراین نوع سیستم ها بخشی از کار به صورت دستی و بخشی دیگر به صورت مکانیزه انجام می شود (همان منبع).
سیستم کامپیوتری
در این سیستم پردازش داده ها رویداد های مالی، به کمک رایانه در اندازه های مختلف براساس برنامه که به زبان رایانه و مبتنی بر اصول متداول حسابداری از پیش نوشته می شود، با سرعت و دقت بسیار بالایی صورت می گیرد. استفاده از ابزار و وسایل الکترونیک در پردازش داده ها برای سیستم حسابداری موسسات بزرگ که حجم رویدادهای مالی آنها بسیار بالا است، مناسب می باشد.مفاهیم دفاتر روزنامه عمومی، اختصاصی، ترکیبی، کل و معین در سیستم حسابداری کامپیوتری نیز مشابه مفاهیم آنها در سیستم حسابداری دستی است (قائمی و همکاران، 1391). در حقیقت استفاده از دفاتر مذکور در سیستم حسابداری کامپیوتری به مراتب ساده تر از سیستم حسابداری دستی است.زمان صرفه جویی شده در مورد ثبت دفاتر روزنامه عمومی، اختصاصی و ترکیبی و انتقال آنها به دفاتر کل و معین از مزایای عمده استفاده از چنین دفاتری است که این مزیت در سیستم حسابداری کامپیوتری به مراتب بیشتر است.در سیستم حسابداری کامپیوتری، حسابدار موسسه فقط داده های مورد نیاز رایانه را بر اساس برنامه کدگذاری نموده و توسط واحد ورودی رایانه به واحد پردازش مرکزی کامپیوتر می رساند، بقیه عملیات ثبت دفاتر روزنامه، کل و معین و تهیه گزارشها و صورتهای مالی براساس برنامه ای که طبق اصول متداول حسابداری از پیش نوشته شده است و با سرعت بسیار زیادی انجام می شود (انصاری و شیبانی، 1389).

2-3-2.مزایای استفاده از سیستم حسابداری کامپیوتری
از آنجا که رایانه یک ماشین محاسب الکترونیک است، سرعت عملیات آن قابل مقایسه با سرعت جریان الکترون می باشد. به عنوان مثال یک رایانه متوسط می تواند 500000 جمع را در یک ثانیه انجام دهد. بنابراین سرعت عملیات رایانه در میکروثانیه ها و حتی نانوثانیه ها است.در چنین سرعتی یک رایانه می تواند عملیات ثبت و پردازش یک رویداد مالی را فقط در یک میلیونیم ثانیه انجام دهد و یا عملیاتی که در یک سیستم حسابداری دستی طی یک روز انجام می شود را در چند دقیقه انجام دهد. سرعت در انجام عملیات یکی از مزایای عمده سیستم حسابداری کامپیوتری است و سایر مزایای این سیستم به شرح زیر است :
1- پردازش حجم بزرگی از داده ها با سرعت و کارآیی بالا
2- به موقع بودن مانده حسابها :با پردازش سریع داده ها در سیستم حسابداری کامپیوتری، حسابهای دفاتر کل و معین به روز بوده و ثبت دائمی موجودیها به سهولت امکان پذیر است.
3- تهیه اطلاعات بیشتر بدون صرف هزینه اضافی :در سیستم حسابداری کامپیوتری گذشته از آن که می توان اطلاعات به موقع مثلا فروش نسیه را در اختیار داشت می توان اطلاعات بیشتری از قبیل فروش روزانه قسمتهای مختلف، فروشندگان، شعب، تولیدات مختلف را بدون صرف هزینه اضافی تهیه نمود (دستگیر و همکاران، 1382).
4- بازخور فوری :در سیستم حسابداری کامپیوتری یک کارمند مسئول فروش نسیه، یک ترمینال که مستقیما به رایانه متصل است، در اختیار دارد. بنابراین هنگام فروش نسیه، این کارمند بلافاصله اطلاعات مورد لزوم برای انجام فروش نسیه شامل :سوابق حسابداری مشتری، مانده بدهی، سقف اعتبار تصویب شده و… را از طریق همین ترمینال از رایانه موسسه دریافت نموده و در مورد فروش نسیه تصمیم مقتضی اتخاذ خواهد کرد.
5- امکان اعمال کنترل داخلی اضافی:وجود بازخور فوری برای تصمیم گیری و کسب سریع اطلاعات مربوط به مشتریان در مورد فروشهای نسیه یک مورد از قابلیت های بی نظیر سیستم حسابداری کامپیوتری است که کنترل اضافی در سیستم حسابداری موسسه برقرار می کند. در صورتی که اعمال این نوع کنترل داخلی هنگامی که از سیستم حسابداری دستی استفاده می شود و دفتر معین حسابهای دریافتنی به روز نیست امکان پذیر نمی باشد (متقی، 1380).

2-4- سیستم اطلاعاتی حسابداری (AIS)21 و جایگاه آن در واحدهای اقتصادی
سیستم اطلاعاتی حسابداری را می توان عنصری از شرکت دانست که به وسیله پردازش رویدادهای مالی اطلاعات مالی را جهت تصمیم گیری در اختیار استفاده کنندگان قرار می دهد. مجموعه ای از فرایندها و فنون است که اطلاعات را سازماندهی کرده و در تصمیم گیری ها از آن استفاده می کند (تیلما22، 2005). وظایف اصلی سیستم های اطلاعاتی حسابداری در بنگاه های تجاری عبارتند از:
1-گردآوری و ذخیره داده های مربوط به فعالیت ها و رویدادها .بطور کلی که یک بنگاه تجاری بتواند آنچه را رخ داده است بررسی کند.
2-پردازش و تبدیل داده ها به اطلاعات مفید برای تصمیم گیری به نحوی که مدیریت بر مبنای این اطلاعات قادر به برنامه ریزی، اجرا و کنترل فعالیت های شرکت باشد.
3-طراحی کنترل های داخلی کافی به منظور حفاظت از داراییها ازجمله مدارک و اطلاعات بنگاه (کینی ویلیام23، 2001).

دسته بندی : پایان نامه

پاسخ دهید